Traumaklachten en verwerking bij Psycholoog Bergen op Zoom

Het Post-traumatische Stress Syndroom

Het Post-traumatische Stress Syndroom (PTSS); oftewel, de stress die je (een tijdje) na een trauma krijgt. Het is een klacht die veel voorkomt, bij heel uiteenlopende vormen van ‘trauma’. Dat kan soms best lastig zijn, op televisie en als het er in artikelen in tijdschriften over gaat, is zo’n trauma vaak iets waarvan iedereen snapt dat het indrukwekkend is: oorlog, incest, verkrachting.

En dat zijn inderdaad allemaal traumatische ervaringen die tot PTSS kunnen leiden. Maar ze zijn dat niet exclusief; elk trauma kan leiden tot PTSS. En je hoeft je trauma ook niet zelf hebben meegemaakt: het kán iets zijn dat je overkwam, maar ook iets dat je zag of hoorde.

Het heeft je enorm geraakt

Dát is wat een traumatische ervaring een trauma maakt: het raakte zo erg, dat je het niet echt kon verwerken. Dat kan een oorlog zijn, en het kan een vreselijke ruzie zijn, het kan een onverwacht verlies zijn, het kan een pijnlijk of schaamtevol moment zijn. Het kan werkelijk alles zijn. As het een overweldigende indruk op je maakte, dan is het een trauma.

Waarom heb je je trauma niet verwerkt?

Sommige mensen met PTSS waren hun trauma helemaal vergeten; dubbel verwarrend als je plotsklaps wakker ligt met beelden waar je je niets van kunt herinneren. De meeste mensen echter weten het wel – soms vond het trauma ook nog niet zo heel lang geleden plaats. En velen vragen zich af: “ik dacht toch dat ik het verwerkt had?”

Het kan heel moeilijk zijn om een traumatische ervaring te verwerken. Voor de meeste mensen komt het niet vaak voor dat ze in hun leven indrukken krijgen die bijna niet te verwerken zijn. Gelukkig heeft iedereen emotionele en intellectuele methoden om jezelf te beschermen. En dat is wat er bij een trauma gebeurt: oer-methoden van overleving komen in stelling en nemen het roer over. De meest voorkomende strategie is: verstoppen, weglopen, ontkennen, vergeten. Alles om het maar voorbij te laten gaan. Onbewust bescherm je jezelf. Dat is geen keuze van je geweest, dat ging automatisch; en het is heel fijn, want al je rotgevoelens gingen weg.

Heel succesvol dus, op de korte termijn. En als er geen PTSS zou optreden, ook een prima manier om mee te leven. Maar blijkbaar neemt je innerlijk er niet altijd genoegen mee. Blijkbaar is er meer nodig om je trauma voor altijd een plekje te geven en verder te kunnen leven. In veel, niet alle maar wel veel, gevallen suddert je trauma onbewust door. De pijn wordt pijnlijker, het overweldigende wordt overweldigender en het raakt je zeer diep en onontkoombaar. Met PTSS wordt je in dat ene sterk uitvergrote moment vastgezet. En nu kan je overlevingssysteem niets meer. Je bent gevloerd.

Zo voelt PTSS

Je bent in dat moment, op elk moment. Waar je ook bent, wat je ook doet en hoe graag je het ook wilt ontkennen. Dat ene moment is er en neemt alles over. Je bent snel afgeleid, je kunt je slecht concentreren, het valt ook anderen op dat je ‘afwezig’ bent. Slapen is moeilijk, je piekert, je maalt en maalt en als je eenmaal ingeslapen bent, gaat het in je dromen door.

Je bent prikkelbaar, onzeker, verward. Je schaamt je, je voelt diepe onmacht. En hoe harder je vecht, hoe dieper je in het drijfzand van je trauma zakt. Je zondert je af, je verstilt en kunt soms onredelijk reageren (een kort lontje).

Wat behandeling voor je kan doen

Er zijn veel soorten behandelingen die goed werken bij een Post-traumatische Stress Stoornis. Op dit moment staat EMDR erg in de belangstelling, waarbij je door oogbewegingen en het bewust opzoeken van je trauma op een snelle en secure manier in dat moment kunt komen om er vandaar uit van weg te werken.

Bijna alle methoden doen dat overigen: in een van de eerste sessies bewust en geconcentreerd terug gaan naar dat moment. Het is nodig om je een vertrekpunt te geven. Die afspraak is bijna altijd zwaar, moeilijk en vermoeiend. De meeste cliënten zien er dan ook enorm tegenop; maar kijken na afloop terug op een enorme stap in het proces.

Bijna meteen na die afspraak voelt het al lichter, alsof het benoemen van de elementen je er ook een beetje van bevrijdt. Het geeft ruimte om ernaar te kijken, zonder er per se meteen iets mee te hoeven. Die rustige beoordeling geeft je het vermogen om er verder aan te werken. En daarom is deze stap altijd nodig.

Je voelt het lichter worden

Na die toch wel zware sessie, wordt het snel draaglijker allemaal. Je kunt op een zinvolle manier plek geven aan het trauma en je leert jezelf beter kennen in het proces. Die automatismen, die instant reactie die je door het trauma zelf heen sleepte, die speelt ook in andere situaties. Je gaat het snel herkennen en in de behandeling krijg je de mogelijkheid te kiezen. Het zijn namelijk nog steeds zinvolle processen, als je maar zelf kunt kiezen wanneer je ze inzet.

Contact

Blijf niet alleen met je klacht, maar laat me je helpen. Bel gerust voor een afspraak of stuur een email naar Psycholoog Bergen op Zoom.